Artykuł 66 kw – fałszywy alarm, bezpodstawne wezwanie służb i odpowiedzialność za wprowadzenie organów w błąd

Artykuł 66 kw to jeden z najważniejszych przepisów Kodeksu wykroczeń dotyczących fałszywych alarmów, nieuzasadnionego wzywania służb oraz celowego wprowadzania w błąd instytucji publicznych. W praktyce najczęściej kojarzy się z bezpodstawnym telefonem na numer alarmowy 112, fałszywym wezwaniem policji, pogotowia ratunkowego, straży pożarnej lub straży miejskiej. Przepis ten ma jednak szerszy zakres, ponieważ obejmuje nie tylko klasyczny „fałszywy alarm”, ale także inne sposoby wprowadzenia w błąd instytucji użyteczności publicznej albo organu ochrony bezpieczeństwa, porządku publicznego lub zdrowia.

Znaczenie tego przepisu jest bardzo praktyczne. Fałszywe zgłoszenie nie jest niewinnym żartem. Może spowodować wyjazd patrolu, karetki, zastępu straży pożarnej lub innych służb, które w tym samym czasie mogłyby być potrzebne tam, gdzie naprawdę zagrożone jest życie, zdrowie albo bezpieczeństwo ludzi. Zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 66 § 1 Kodeksu wykroczeń sprawca podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny do 1500 zł, a jeżeli wykroczenie spowodowało niepotrzebną czynność, sąd może dodatkowo orzec nawiązkę do 1000 zł.

Czym jest artykuł 66 kw?

Artykuł 66 kw to przepis Kodeksu wykroczeń dotyczący zachowania polegającego na wprowadzeniu w błąd określonych instytucji lub organów, jeżeli sprawca działa w celu wywołania niepotrzebnej czynności. Najczęściej chodzi o sytuacje, w których ktoś zgłasza fikcyjne zdarzenie, informuje o nieistniejącym zagrożeniu albo wywołuje alarm, chociaż wie, że nie ma ku temu podstaw.

W praktyce art. 66 kw może dotyczyć między innymi:

• fałszywego telefonu na numer alarmowy,
• bezpodstawnego wezwania policji,
• nieuzasadnionego wezwania pogotowia ratunkowego,
• fałszywego zgłoszenia pożaru,
• zgłoszenia nieistniejącej bójki,
• zawiadomienia o fikcyjnym wypadku,
• wywołania fałszywego alarmu bombowego, jeżeli czyn nie wyczerpuje znamion poważniejszego przestępstwa,
• uporczywego blokowania numerów alarmowych,
• przekazywania służbom informacji, które mają skłonić je do zbędnej interwencji.

Najważniejsze jest to, że art. 66 kw nie karze każdej pomyłki przy kontakcie ze służbami. Przepis dotyczy sytuacji, w których sprawca chce wywołać niepotrzebną czynność i w tym celu wprowadza w błąd odpowiednią instytucję albo organ. To odróżnia celowe fałszywe zgłoszenie od błędu, nieporozumienia lub zgłoszenia dokonanego w dobrej wierze.

Aktualne brzmienie art. 66 Kodeksu wykroczeń

Aktualne brzmienie art. 66 Kodeksu wykroczeń obejmuje dwa paragrafy. Zgodnie z przepisem, osoba, która ze złośliwości lub swawoli, chcąc wywołać niepotrzebną czynność, fałszywym alarmem, informacją albo innym sposobem wprowadza w błąd instytucję użyteczności publicznej albo organ ochrony bezpieczeństwa, porządku publicznego lub zdrowia, podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny do 1500 zł. Jeżeli wykroczenie spowodowało niepotrzebną czynność, można orzec nawiązkę do 1000 zł.

Tekst jednolity Kodeksu wykroczeń

Kodeks wykroczeń ma aktualny tekst jednolity ogłoszony w Dzienniku Ustaw z 2025 roku pod pozycją 734. Internetowy System Aktów Prawnych wskazuje obwieszczenie Marszałka Sejmu z 21 maja 2025 roku w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy – Kodeks wykroczeń.

Dlaczego warto sprawdzać aktualne brzmienie przepisu?

W prawie wykroczeń nawet drobna zmiana brzmienia przepisu może wpływać na zakres odpowiedzialności. Dlatego przy analizie konkretnej sprawy należy zawsze sprawdzić aktualny tekst ustawy, a nie opierać się wyłącznie na starszych artykułach, komentarzach lub informacjach znalezionych w internecie. W przypadku art. 66 kw szczególnie istotne są:

• przesłanki działania sprawcy,
• wysokość grzywny,
• możliwość orzeczenia nawiązki,
• katalog instytucji i organów, które mogą zostać wprowadzone w błąd,
• odróżnienie wykroczenia od przestępstwa.

Jaki jest cel art. 66 kw?

Celem artykułu 66 kw jest ochrona prawidłowego działania instytucji publicznych i służb odpowiedzialnych za bezpieczeństwo, porządek publiczny oraz zdrowie. Fałszywe zgłoszenie może wydawać się drobnym wybrykiem, ale w rzeczywistości angażuje ludzi, sprzęt, czas i środki publiczne.

Ochrona służb przed niepotrzebnymi interwencjami

Służby ratunkowe i porządkowe powinny reagować na realne zagrożenia. Jeżeli ktoś celowo zgłasza fikcyjne zdarzenie, może spowodować, że patrol policji, karetka albo straż pożarna pojadą w miejsce, gdzie pomoc nie jest potrzebna. W tym samym czasie prawdziwe zgłoszenie może czekać dłużej.

Policja przypominała, że fałszywe powiadamianie służb ratunkowych jest wykroczeniem, a sprawca może odpowiadać właśnie na podstawie art. 66 Kodeksu wykroczeń.

Ochrona osób naprawdę potrzebujących pomocy

Najpoważniejszym skutkiem fałszywego zgłoszenia nie jest sama strata czasu służb, lecz ryzyko, że ktoś inny nie otrzyma pomocy na czas. Dotyczy to szczególnie pogotowia ratunkowego, straży pożarnej i policji.

Fałszywe wezwanie może oznaczać, że:

• karetka nie dojedzie wystarczająco szybko do osoby z zawałem,
• straż pożarna zostanie odciągnięta od prawdziwego pożaru,
• patrol policji nie będzie dostępny przy realnym zagrożeniu,
• dyspozytorzy będą zajmować się fikcyjnym zdarzeniem zamiast pilnym zgłoszeniem,
• system alarmowy zostanie niepotrzebnie obciążony.

Dlatego art. 66 kw pełni funkcję prewencyjną. Ma zniechęcać do lekkomyślnego, złośliwego lub swawolnego angażowania służb.

Fałszywy alarm jako wykroczenie

Najbardziej typowym przykładem zastosowania art. 66 kw jest fałszywy alarm. Może to być alarm przekazany telefonicznie, mailowo, ustnie, przez system alarmowy lub w inny sposób. Ważne jest, że sprawca wprowadza instytucję albo organ w błąd, chcąc wywołać niepotrzebną czynność.

Co oznacza fałszywy alarm?

Fałszywy alarm to informacja o zagrożeniu, które w rzeczywistości nie istnieje, przekazana w taki sposób, aby wywołać reakcję służb. Może dotyczyć na przykład:

• pożaru,
• podłożenia ładunku wybuchowego,
• wypadku,
• zasłabnięcia,
• przestępstwa,
• bójki,
• zagrożenia życia,
• awarii,
• obecności niebezpiecznego przedmiotu,
• fikcyjnego włamania.

Nie każdy fałszywy alarm będzie zawsze wyłącznie wykroczeniem. W niektórych sytuacjach, zwłaszcza przy bardzo poważnych zgłoszeniach, dużej skali działań służb albo zagrożeniu dla wielu osób, sprawa może być oceniana także przez pryzmat przepisów Kodeksu karnego.

Czy fałszywy alarm musi być telefoniczny?

Nie. Art. 66 kw nie ogranicza się do rozmowy telefonicznej. Przepis mówi o fałszywym alarmie, informacji albo innym sposobie wprowadzenia w błąd. Oznacza to, że wykroczenie może zostać popełnione różnymi metodami.

Może to być:

• telefon na numer 112,
• telefon na komisariat,
• telefon do straży pożarnej,
• telefon do pogotowia,
• wiadomość e-mail,
• zgłoszenie przez formularz internetowy,
• osobista informacja przekazana funkcjonariuszowi,
• aktywacja alarmu bez podstaw,
• fałszywe zawiadomienie przekazane dyspozytorowi,
• inny komunikat prowadzący do niepotrzebnej reakcji.

Kogo można wprowadzić w błąd na podstawie art. 66 kw?

Przepis mówi o wprowadzeniu w błąd instytucji użyteczności publicznej albo organu ochrony bezpieczeństwa, porządku publicznego lub zdrowia. To szeroka kategoria, obejmująca wiele podmiotów, z którymi obywatel może kontaktować się w sytuacjach zagrożenia lub potrzeby pomocy.

Instytucja użyteczności publicznej

Instytucją użyteczności publicznej może być podmiot wykonujący zadania służące zaspokajaniu ważnych potrzeb społecznych. W kontekście art. 66 kw chodzi o takie instytucje, których niepotrzebne zaangażowanie może powodować stratę zasobów i zakłócenie działania.

Przykładowo mogą to być instytucje związane z:

• transportem,
• ochroną zdrowia,
• bezpieczeństwem,
• administracją,
• infrastrukturą publiczną,
• pomocą społeczną,
• zarządzaniem kryzysowym.

Każdy przypadek wymaga jednak indywidualnej oceny. Nie chodzi o dowolny podmiot, lecz o instytucję, której wprowadzenie w błąd może wywołać niepotrzebną czynność w rozumieniu przepisu.

Organ ochrony bezpieczeństwa

Do organów ochrony bezpieczeństwa można zaliczyć przede wszystkim służby odpowiedzialne za reagowanie na zagrożenia. W praktyce najczęściej chodzi o:

• Policję,
• Straż Pożarną,
• Straż Graniczną w odpowiednim zakresie,
• inne służby reagujące na zagrożenia bezpieczeństwa.

Organ ochrony porządku publicznego

W tej kategorii mieszczą się podmioty odpowiedzialne za utrzymanie porządku i reagowanie na naruszenia spokoju publicznego. Przykładem może być Policja albo straż miejska, jeżeli fałszywe zgłoszenie dotyczy sprawy, w której taka służba miałaby podjąć interwencję.

Organ ochrony zdrowia

Do tej kategorii zalicza się podmioty odpowiedzialne za ratowanie zdrowia i życia, w szczególności system ratownictwa medycznego. W praktyce art. 66 kw bardzo często łączy się z nieuzasadnionym wezwaniem pogotowia ratunkowego. Medyczny serwis branżowy wskazywał, że celowe, fałszywe zawiadomienie służb ratunkowych stanowi wykroczenie zagrożone karą aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny do 1500 zł, a przy wywołaniu niepotrzebnej czynności możliwa jest nawiązka.

Złośliwość i swawola w art. 66 kw

Jednym z charakterystycznych elementów art. 66 kw jest wskazanie, że sprawca działa ze złośliwości lub swawoli. To sformułowanie ma duże znaczenie, ponieważ pozwala odróżnić czyn karalny od zwykłego błędu lub zgłoszenia dokonanego w dobrej wierze.

Co oznacza złośliwość?

Złośliwość oznacza działanie nacechowane negatywnym nastawieniem, chęcią dokuczenia, zaszkodzenia, sprowokowania niepotrzebnej reakcji albo utrudnienia działania służbom. Sprawca wie, że zgłoszenie jest fałszywe lub nieuzasadnione, ale mimo to przekazuje je, aby wywołać określony skutek.

Przykładem złośliwości może być:

• fałszywe wezwanie policji do sąsiada w ramach konfliktu,
• zgłoszenie fikcyjnej awantury, aby komuś zaszkodzić,
• wezwanie służb do lokalu z zemsty na właścicielu,
• zgłoszenie nieistniejącego zagrożenia w miejscu pracy, aby zakłócić działalność firmy.

Co oznacza swawola?

Swawola oznacza lekkomyślne, nieodpowiedzialne działanie dla żartu, zabawy, popisu albo chwilowej rozrywki. Sprawca może nie mieć konkretnej osoby, której chce zaszkodzić, ale świadomie robi coś, co może wywołać niepotrzebną reakcję służb.

Przykładem swawoli może być:

• telefon na numer alarmowy „dla żartu”,
• zgłoszenie fikcyjnego zdarzenia z nudów,
• wywołanie alarmu w szkole bez realnego powodu,
• nieodpowiedzialna zabawa systemem alarmowym,
• celowe sprawdzanie „czy służby przyjadą”.

Straż Miejska w Gliwicach, omawiając art. 66 kw, wskazywała, że przez nieakceptowane powody działania sprawcy można rozumieć właśnie złośliwość albo swawolę.

Niepotrzebna czynność służb

Kluczowym pojęciem w art. 66 kw jest niepotrzebna czynność. Sprawca chce ją wywołać, a jeżeli faktycznie do niej dojdzie, sąd może dodatkowo orzec nawiązkę.

Co może być niepotrzebną czynnością?

Niepotrzebna czynność to działanie instytucji lub organu, które zostało podjęte na skutek fałszywego zgłoszenia i nie było obiektywnie potrzebne. Może to być na przykład:

• wysłanie patrolu policji,
• wyjazd karetki,
• wyjazd zastępu straży pożarnej,
• ewakuacja budynku,
• sprawdzenie terenu,
• uruchomienie procedur alarmowych,
• zaangażowanie dyspozytora,
• sprawdzenie fałszywego zawiadomienia,
• podjęcie czynności służbowych wobec osoby niesłusznie wskazanej w zgłoszeniu.

Czy czynność musi faktycznie nastąpić?

Art. 66 § 1 kw karze już samo wprowadzenie w błąd w celu wywołania niepotrzebnej czynności. Natomiast § 2 przewiduje możliwość orzeczenia nawiązki wtedy, gdy wykroczenie rzeczywiście spowodowało niepotrzebną czynność. To oznacza, że faktyczna reakcja służb ma znaczenie przede wszystkim dla dodatkowej konsekwencji finansowej.

Dlaczego niepotrzebna czynność jest groźna?

Niepotrzebna interwencja to nie tylko formalność. To realne koszty i realne ryzyko. W przypadku służb ratunkowych oznacza to:

• zaangażowanie ludzi,
• zużycie paliwa i sprzętu,
• zajęcie linii alarmowej,
• obciążenie dyspozytorów,
• ryzyko opóźnienia reakcji na prawdziwe zdarzenie,
• stres osób niesłusznie objętych interwencją,
• zakłócenie pracy instytucji.

Kara za artykuł 66 kw

Za wykroczenie z art. 66 kw grozi areszt, ograniczenie wolności albo grzywna do 1500 zł. To oznacza, że katalog sankcji jest szerszy niż tylko mandat lub grzywna.

Kara aresztu

Areszt jest najsurowszą karą przewidzianą w art. 66 kw. W prawie wykroczeń kara aresztu jest stosowana w poważniejszych przypadkach, gdy zachowanie sprawcy, okoliczności czynu albo jego skutki uzasadniają surowszą reakcję niż sama grzywna.

Policja w komunikatach dotyczących fałszywych zgłoszeń przypominała, że za takie zachowania sprawca może podlegać między innymi karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny.

Kara ograniczenia wolności

Ograniczenie wolności może polegać między innymi na obowiązku wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne. Przykładowo w 2025 roku Państwowa Straż Pożarna informowała o sprawie fałszywego zgłoszenia, w której sąd wymierzył karę miesiąca ograniczenia wolności oraz zobowiązał sprawcę do 20 godzin kontrolowanej pracy na cele społeczne.

Grzywna do 1500 zł

Najczęściej wskazywaną sankcją w kontekście art. 66 kw jest grzywna do 1500 zł. To górna granica określona bezpośrednio w przepisie. Nie oznacza to jednak, że każda sprawa kończy się maksymalną grzywną. Wysokość kary zależy od okoliczności sprawy, motywacji sprawcy, skutków zgłoszenia i oceny organu orzekającego.

Nawiązka z art. 66 § 2 kw

Art. 66 § 2 kw przewiduje dodatkową konsekwencję. Jeżeli wykroczenie spowodowało niepotrzebną czynność, można orzec nawiązkę do wysokości 1000 zł.

Czym jest nawiązka?

Nawiązka jest dodatkowym środkiem finansowym, który może zostać orzeczony obok kary. W kontekście art. 66 kw ma znaczenie wtedy, gdy fałszywe zgłoszenie rzeczywiście doprowadziło do niepotrzebnego działania służb lub instytucji.

Kiedy można orzec nawiązkę?

Możliwość orzeczenia nawiązki pojawia się wtedy, gdy zachowanie sprawcy nie tylko polegało na próbie wywołania niepotrzebnej czynności, ale faktycznie taką czynność spowodowało. Przykładem może być:

• wyjazd karetki do fikcyjnego zdarzenia,
• wyjazd straży pożarnej do nieistniejącego pożaru,
• interwencja policji na podstawie fałszywego zawiadomienia,
• sprawdzenie nieprawdziwego alarmu,
• ewakuacja lub działania zabezpieczające.

Czy nawiązka zastępuje grzywnę?

Nie. Nawiązka może być orzeczona dodatkowo. Oznacza to, że sprawca może ponieść karę, na przykład grzywnę, a oprócz tego zostać zobowiązany do zapłaty nawiązki, jeżeli zachodzą przesłanki z art. 66 § 2 kw.

Przykłady zastosowania art. 66 kw

Artykuł 66 kw można najlepiej zrozumieć na przykładach. Każda sprawa wymaga indywidualnej oceny, ale typowe sytuacje pozwalają zobaczyć, jak przepis działa w praktyce.

Fałszywe wezwanie policji do sąsiada

Osoba skonfliktowana z sąsiadem dzwoni na policję i zgłasza, że w mieszkaniu obok dochodzi do przemocy, chociaż wie, że to nieprawda. Chce w ten sposób dokuczyć sąsiadowi i doprowadzić do interwencji. Jeżeli zgłoszenie jest fałszywe i ma wywołać niepotrzebną czynność, może wchodzić w grę art. 66 kw.

Telefon na 112 „dla żartu”

Ktoś dzwoni na numer alarmowy i informuje o fikcyjnym wypadku, bo chce sprawdzić reakcję służb albo rozbawić znajomych. Takie zachowanie może być uznane za działanie ze swawoli.

Zgłoszenie nieistniejącego pożaru

Osoba zawiadamia straż pożarną o pożarze budynku, chociaż żadnego pożaru nie ma. Jeżeli strażacy wyjadą do zgłoszenia, może dojść nie tylko do odpowiedzialności z § 1, ale także do podstaw do orzeczenia nawiązki z § 2.

Fałszywe wezwanie pogotowia

Osoba wzywa karetkę do kogoś, kto nie potrzebuje pomocy, wiedząc, że nie ma nagłego zagrożenia zdrowia lub życia. Jeżeli działa złośliwie albo swawolnie, może odpowiadać z art. 66 kw.

Zgłoszenie fikcyjnej bójki

Ktoś informuje służby, że w określonym miejscu trwa bójka, chociaż sam wymyślił zdarzenie. Jeżeli celem jest wywołanie niepotrzebnej interwencji, może dojść do wykroczenia.

Art. 66 kw a fałszywe wezwanie pogotowia

Fałszywe wezwanie pogotowia ratunkowego jest szczególnie niebezpieczne. Zespół ratownictwa medycznego, który jedzie do fikcyjnego zgłoszenia, może nie być dostępny dla osoby, która naprawdę walczy o życie. Dlatego przypadki bezpodstawnego wezwania karetki są traktowane poważnie.

Kiedy wezwanie pogotowia może być uzasadnione?

Nie należy bać się wzywania pomocy, gdy istnieje realne podejrzenie zagrożenia życia lub zdrowia. Art. 66 kw nie powinien odstraszać osób, które działają w dobrej wierze. Wezwanie pogotowia może być uzasadnione, gdy ktoś:

• stracił przytomność,
• ma objawy udaru,
• ma objawy zawału,
• doznał poważnego urazu,
• ma silne duszności,
• jest w stanie bezpośredniego zagrożenia życia,
• wymaga pilnej pomocy medycznej.

Kiedy pojawia się ryzyko odpowiedzialności?

Ryzyko odpowiedzialności pojawia się wtedy, gdy zgłaszający wie, że zdarzenie jest nieprawdziwe albo nie ma żadnych podstaw do alarmowania służb, a mimo to celowo wprowadza je w błąd. Medyczny serwis praktyczny wskazywał, że celowe, fałszywe zawiadomienie służb ratunkowych może skutkować odpowiedzialnością z art. 66 kw, a przy spowodowaniu niepotrzebnej czynności również nawiązką.

Art. 66 kw a fałszywe zgłoszenie na policję

Policja jest jedną z najczęściej wprowadzanych w błąd służb. Fałszywe zgłoszenia mogą dotyczyć przemocy, awantur, kradzieży, włamań, bójek, zagrożenia życia lub innych zdarzeń wymagających interwencji.

Fałszywe zgłoszenie jako forma zemsty

Częstym problemem są zgłoszenia wynikające z konfliktów sąsiedzkich, rodzinnych albo towarzyskich. Ktoś chce komuś zaszkodzić, więc zgłasza nieistniejącą awanturę, przemoc albo zakłócanie porządku. Jeżeli działa świadomie i celowo, art. 66 kw może mieć zastosowanie.

Fałszywe zgłoszenie a realna obawa

Trzeba jednak odróżnić fałszywe zgłoszenie od sytuacji, w której zgłaszający mógł obiektywnie podejrzewać zagrożenie. Jeżeli ktoś słyszy krzyki, widzi niepokojącą sytuację albo ma uzasadnione obawy, wezwanie policji może być działaniem odpowiedzialnym, nawet jeśli później okaże się, że zagrożenia nie było.

Artykuł 66 kw nie powinien karać za dobrą wiarę. Istotne jest celowe wprowadzenie w błąd ze złośliwości lub swawoli.

Art. 66 kw a fałszywy alarm pożarowy

Fałszywy alarm pożarowy może prowadzić do poważnych konsekwencji. Straż pożarna reaguje szybko, ponieważ pożar może zagrażać życiu wielu osób. Jeżeli alarm jest fałszywy, angażuje siły i środki, które mogłyby być potrzebne gdzie indziej.

Fałszywe zgłoszenie pożaru

Typowe sytuacje obejmują:

• telefoniczne zgłoszenie nieistniejącego pożaru,
• uruchomienie ręcznego ostrzegacza pożarowego bez podstawy,
• informowanie o dymie lub ogniu, którego nie ma,
• zgłoszenie fikcyjnego zagrożenia w szkole, galerii lub biurze,
• przekazanie fałszywej informacji o osobach uwięzionych w budynku.

Fałszywy alarm a koszty interwencji

W przypadku wyjazdu zastępów straży pożarnej może dojść do niepotrzebnej czynności w rozumieniu art. 66 § 2 kw. Wtedy oprócz kary może pojawić się nawiązka do 1000 zł.

Art. 66 kw a blokowanie numerów alarmowych

Współczesnym problemem jest nie tylko fałszywe zgłoszenie jednego zdarzenia, ale także blokowanie numerów alarmowych. Może polegać na wielokrotnym dzwonieniu bez potrzeby, prowadzeniu rozmów niezwiązanych z zagrożeniem albo świadomym zajmowaniu linii alarmowej.

Dlaczego blokowanie numerów alarmowych jest groźne?

Numer alarmowy powinien być dostępny dla osób, które naprawdę potrzebują pomocy. Blokowanie linii może doprowadzić do sytuacji, w której ktoś z realnym zagrożeniem nie dodzwoni się na czas. Właśnie dlatego takie zachowania są traktowane jako społecznie szkodliwe.

Czy każde niepotrzebne połączenie to art. 66 kw?

Nie każde. Kluczowe jest ustalenie, czy sprawca działał w celu wywołania niepotrzebnej czynności albo wprowadzał służby w błąd. Inaczej należy oceniać osobę, która pomyliła numer albo nie umiała ocenić sytuacji, a inaczej osobę, która wielokrotnie i świadomie zajmuje linię alarmową bez żadnej potrzeby.

Art. 66 kw a zgłoszenie dokonane w dobrej wierze

Jednym z najważniejszych praktycznych zagadnień jest rozróżnienie między fałszywym zgłoszeniem a zgłoszeniem dokonanym w dobrej wierze. To bardzo ważne, ponieważ ludzie nie powinni bać się wzywać pomocy wtedy, gdy rzeczywiście podejrzewają zagrożenie.

Pomyłka nie zawsze oznacza wykroczenie

Może się zdarzyć, że zgłaszający źle oceni sytuację. Na przykład:

• widzi osobę leżącą na chodniku i wzywa pomoc, a później okazuje się, że osoba nie wymaga interwencji,
• słyszy krzyki i wzywa policję, a później okazuje się, że nie doszło do przemocy,
• czuje zapach spalenizny i alarmuje straż, choć źródło nie stanowi zagrożenia,
• widzi podejrzane zachowanie i zgłasza je, choć nie dochodzi do przestępstwa.

Takie sytuacje nie powinny być automatycznie traktowane jak art. 66 kw, jeżeli zgłaszający działał rozsądnie i w dobrej wierze.

Kiedy dobra wiara chroni przed odpowiedzialnością?

Dobra wiara ma znaczenie wtedy, gdy zgłaszający:

• rzeczywiście uważał, że istnieje zagrożenie,
• miał podstawy do takiej oceny,
• nie wymyślił zdarzenia,
• nie działał złośliwie,
• nie chciał wywołać niepotrzebnej czynności,
• przekazał służbom informacje zgodne z tym, co widział lub wiedział.

Art. 66 kw wymaga elementu celowego wprowadzenia w błąd, dlatego uczciwa pomyłka i fałszywy alarm to nie to samo.

Art. 66 kw a odpowiedzialność osoby nieletniej

Fałszywe alarmy bywają wywoływane przez osoby młode, na przykład uczniów, którzy chcą przerwać lekcje, sprawdzić reakcję służb albo zrobić „żart”. W takich przypadkach konsekwencje mogą być poważne, nawet jeżeli sprawca nie zdaje sobie w pełni sprawy z wagi czynu.

Nieletni a konsekwencje prawne

Jeżeli sprawcą jest osoba nieletnia, sprawa może trafić do sądu rodzinnego. W zależności od wieku, okoliczności i skutków mogą zostać zastosowane środki wychowawcze, zobowiązania, nadzór kuratora albo inne reakcje przewidziane dla nieletnich.

Odpowiedzialność rodziców

Jeżeli fałszywy alarm spowodował szkody lub koszty, mogą pojawić się także pytania o odpowiedzialność cywilną rodziców lub opiekunów. To odrębna kwestia od odpowiedzialności wykroczeniowej, ale w praktyce bywa bardzo istotna.

Art. 66 kw a szkoła

Szkoły są miejscem, w którym fałszywe alarmy mogą prowadzić do ewakuacji, przerwania zajęć, interwencji policji, straży pożarnej lub pogotowia. Takie zdarzenia bywają traktowane przez sprawców jako żart, ale skutki mogą być bardzo poważne.

Fałszywy alarm w szkole

Przykładem może być:

• zgłoszenie nieistniejącego zagrożenia,
• uruchomienie alarmu pożarowego bez powodu,
• fałszywa informacja o niebezpiecznym przedmiocie,
• anonimowy telefon o zagrożeniu,
• wiadomość e-mail powodująca ewakuację.

Skutki dla szkoły

Fałszywy alarm w szkole może spowodować:

• przerwanie lekcji,
• ewakuację uczniów,
• stres dzieci i rodziców,
• interwencję służb,
• koszty organizacyjne,
• postępowanie wyjaśniające,
• odpowiedzialność sprawcy.

W zależności od skali i treści zgłoszenia sprawa może zostać oceniona nie tylko jako wykroczenie, ale w poważniejszych przypadkach także jako przestępstwo.

Art. 66 kw a zakład pracy

Fałszywe zgłoszenie może dotyczyć również zakładu pracy, magazynu, biura, fabryki lub obiektu usługowego. Sprawca może chcieć przerwać pracę, zaszkodzić pracodawcy, doprowadzić do ewakuacji albo wywołać chaos.

Przykłady w zakładzie pracy

Art. 66 kw może mieć znaczenie, gdy ktoś:

• zgłasza fikcyjny pożar w firmie,
• informuje o nieistniejącym zagrożeniu chemicznym,
• wywołuje alarm złośliwie,
• zawiadamia służby o zdarzeniu, które sam wymyślił,
• próbuje doprowadzić do niepotrzebnej kontroli lub interwencji.

Konsekwencje pracownicze

Jeżeli sprawcą jest pracownik, oprócz odpowiedzialności wykroczeniowej mogą pojawić się konsekwencje pracownicze. W zależności od sytuacji pracodawca może rozważać kary porządkowe, odpowiedzialność materialną albo nawet rozwiązanie umowy o pracę.

Art. 66 kw a internet i media społecznościowe

Fałszywe informacje mogą być przekazywane nie tylko telefonicznie, ale też przez internet. Współczesne zgłoszenia i alarmy mogą pochodzić z wiadomości e-mail, komunikatorów, formularzy kontaktowych, portali społecznościowych albo anonimowych wpisów.

Fałszywe zgłoszenie online

Jeżeli ktoś wysyła do instytucji lub organu fałszywą wiadomość o zagrożeniu, chcąc wywołać niepotrzebną czynność, art. 66 kw może być rozważany. Sposób przekazania informacji nie jest decydujący. Ważne jest to, czy doszło do wprowadzenia w błąd i czy sprawca działał w celu wywołania niepotrzebnej czynności.

Anonimowość nie gwarantuje bezkarności

Wiele osób błędnie zakłada, że anonimowy e-mail, fałszywe konto albo ukryty numer telefonu uniemożliwią ustalenie sprawcy. W praktyce organy mogą korzystać z danych telekomunikacyjnych, informatycznych, monitoringu, logów systemowych i innych środków dowodowych.

Art. 66 kw a numer 112

Numer 112 jest podstawowym numerem alarmowym używanym w sytuacjach zagrożenia życia, zdrowia, bezpieczeństwa, mienia lub środowiska. Nie powinien być używany do żartów, testów, spraw prywatnych ani celowego wprowadzania służb w błąd.

Kiedy dzwonić na 112?

Na numer 112 należy dzwonić, gdy potrzebna jest pilna pomoc służb, na przykład:

• doszło do wypadku,
• ktoś stracił przytomność,
• jest pożar,
• trwa przemoc lub agresja,
• ktoś znajduje się w bezpośrednim zagrożeniu,
• widzimy poważne zagrożenie bezpieczeństwa,
• potrzebna jest pilna interwencja policji, pogotowia albo straży pożarnej.

Kiedy nie dzwonić na 112?

Nie należy dzwonić na 112:

• dla żartu,
• z nudów,
• w sprawach informacyjnych,
• w celu sprawdzenia działania numeru,
• aby komuś dokuczyć,
• aby zgłosić fikcyjne zdarzenie,
• aby przyspieszyć sprawę, która nie jest nagła,
• gdy nie ma żadnego zagrożenia.

Fałszywe powiadamianie służb ratunkowych może skutkować odpowiedzialnością na podstawie art. 66 kw.

Art. 66 kw a przestępstwo

Nie każde fałszywe zgłoszenie kończy się wyłącznie odpowiedzialnością za wykroczenie. W poważniejszych przypadkach zachowanie może zostać zakwalifikowane jako przestępstwo. Zależy to od treści zgłoszenia, skutków, skali działań służb i zagrożenia.

Kiedy sprawa może być poważniejsza?

Ryzyko odpowiedzialności karnej rośnie, gdy fałszywe zgłoszenie:

• dotyczy zagrożenia dla wielu osób,
• powoduje ewakuację dużego obiektu,
• dotyczy materiałów wybuchowych,
• paraliżuje działanie instytucji,
• wywołuje dużą akcję służb,
• powoduje istotne koszty,
• sprowadza realne niebezpieczeństwo,
• jest elementem szantażu lub groźby.

Dlaczego kwalifikacja jest ważna?

Wykroczenie jest czynem mniej poważnym niż przestępstwo, a sankcje są łagodniejsze. Jednak granica między wykroczeniem a przestępstwem może zależeć od szczegółów. Dlatego w poważnych sprawach konieczna jest dokładna analiza prawna.

Art. 66 kw a mandat

W niektórych przypadkach sprawa z art. 66 kw może zakończyć się mandatem, ale nie zawsze. Jeżeli okoliczności są poważniejsze albo sprawca nie przyjmuje mandatu, sprawa może trafić do sądu.

Czy można odmówić przyjęcia mandatu?

Tak. Odmowa przyjęcia mandatu oznacza, że sprawa może zostać skierowana do sądu. W sądzie można kwestionować zarzut, przedstawiać dowody i argumentować, że nie doszło do wykroczenia.

Kiedy sprawa trafia do sądu?

Sprawa może trafić do sądu, gdy:

• sprawca odmawia przyjęcia mandatu,
• okoliczności wymagają postępowania sądowego,
• organ uznaje, że mandat nie jest wystarczający,
• sprawa wymaga wyjaśnienia dowodów,
• możliwe jest orzeczenie kary innej niż grzywna mandatowa,
• rozważana jest nawiązka.

Art. 66 kw a koszty akcji służb

Fałszywe zgłoszenie może generować koszty. Wyjazd karetki, straży pożarnej lub patrolu policji to nie tylko czas funkcjonariuszy i ratowników, ale również paliwo, eksploatacja pojazdów, wykorzystanie sprzętu, praca dyspozytorów i zakłócenie normalnej gotowości.

Czy sprawca płaci za akcję?

Art. 66 § 2 kw przewiduje możliwość orzeczenia nawiązki do 1000 zł, jeżeli wykroczenie spowodowało niepotrzebną czynność. To nie musi pokrywać pełnych kosztów akcji, ale stanowi dodatkową konsekwencję finansową dla sprawcy.

Czy mogą pojawić się inne roszczenia?

W szczególnych przypadkach, zwłaszcza gdy fałszywe zgłoszenie spowodowało szkodę majątkową, mogą pojawić się także roszczenia cywilne. To zależy od konkretnego stanu faktycznego.

Art. 66 kw a dowody

W sprawie z art. 66 kw kluczowe są dowody. Trzeba ustalić, kto zgłaszał, co dokładnie powiedział, czy informacja była fałszywa, czy sprawca działał celowo oraz czy doszło do niepotrzebnej czynności.

Nagranie rozmowy alarmowej

Rozmowy na numerach alarmowych są zwykle rejestrowane. Nagranie może mieć ogromne znaczenie, ponieważ pozwala ustalić:

• treść zgłoszenia,
• ton rozmowy,
• dane przekazane dyspozytorowi,
• czy zgłaszający był pytany o szczegóły,
• czy zmieniał wersję zdarzenia,
• czy informował o faktach, czy wymyślał zdarzenie,
• czy zgłoszenie mogło być dokonane w dobrej wierze.

Dane telekomunikacyjne

Jeżeli zgłoszenie było telefoniczne, znaczenie mogą mieć dane dotyczące numeru, czasu połączenia, lokalizacji i użytkownika telefonu. Anonimowy telefon nie zawsze pozostaje anonimowy.

Zeznania funkcjonariuszy i ratowników

Osoby, które podjęły interwencję, mogą zeznawać o tym, czy zgłoszenie było nieprawdziwe, jakie czynności podjęto i jakie zasoby zostały zaangażowane.

Monitoring i dokumentacja

W zależności od sprawy przydatne mogą być również:

• monitoring z miejsca zdarzenia,
• dokumentacja interwencji,
• notatki służbowe,
• raporty dyspozytorów,
• zapisy systemów alarmowych,
• korespondencja elektroniczna,
• logi komputerowe.

Jak bronić się w sprawie z art. 66 kw?

Obrona w sprawie z art. 66 kw zależy od okoliczności. Nie da się podać jednej uniwersalnej strategii, ale można wskazać najważniejsze elementy, które zwykle mają znaczenie.

Brak złośliwości lub swawoli

Jednym z głównych argumentów może być brak działania ze złośliwości lub swawoli. Jeżeli zgłoszenie było dokonane w dobrej wierze, nawet jeśli później okazało się niepotrzebne, odpowiedzialność z art. 66 kw może być wątpliwa.

Brak zamiaru wywołania niepotrzebnej czynności

Przepis wymaga, aby sprawca chciał wywołać niepotrzebną czynność. Jeżeli osoba zgłaszała zdarzenie, bo naprawdę obawiała się zagrożenia, można kwestionować spełnienie tej przesłanki.

Brak wprowadzenia w błąd

Można również wykazywać, że zgłaszający nie przekazał fałszywej informacji, lecz opisał sytuację tak, jak ją widział. Czym innym jest kłamstwo, a czym innym subiektywna ocena zdarzenia.

Brak niepotrzebnej czynności

W kontekście nawiązki można argumentować, że nie doszło do niepotrzebnej czynności albo że podjęte działania były uzasadnione z punktu widzenia informacji dostępnych służbom w momencie zgłoszenia.

Błąd, stan emocjonalny lub nieporozumienie

Czasem zgłoszenie może wynikać z paniki, błędnej oceny sytuacji, nieporozumienia, zaburzonej komunikacji albo trudnego stanu emocjonalnego. Nie zawsze wyłącza to odpowiedzialność, ale może wpływać na ocenę winy, zamiaru i kary.

Art. 66 kw a odpowiedzialne zgłaszanie zagrożeń

Ważne jest, aby artykuł 66 kw nie był rozumiany jako przepis zniechęcający do kontaktu ze służbami. Jeżeli istnieje realne podejrzenie zagrożenia, należy reagować. Problemem nie jest odpowiedzialne wezwanie pomocy, ale celowe fałszywe zgłoszenie.

Jak zgłaszać zdarzenie prawidłowo?

Podczas kontaktu ze służbami warto:

• mówić spokojnie i rzeczowo,
• podać dokładną lokalizację,
• opisać, co się widzi lub wie,
• nie dopowiadać faktów, których nie jesteśmy pewni,
• odróżniać obserwacje od przypuszczeń,
• odpowiadać na pytania dyspozytora,
• nie rozłączać się bez polecenia,
• poinformować, jeśli sytuacja się zmieni.

Jak uniknąć zarzutu fałszywego zgłoszenia?

Najważniejsze jest, aby nie wymyślać zdarzeń i nie zgłaszać ich dla żartu. Jeżeli nie jesteśmy pewni, można powiedzieć dyspozytorowi dokładnie to: „nie mam pewności, ale widzę/słyszę/podejrzewam…”. Taka uczciwa informacja różni się od fałszywego alarmu.

Art. 66 kw a społeczna szkodliwość czynu

Wykroczenie musi być czynem społecznie szkodliwym. Fałszywe alarmy są społecznie szkodliwe, ponieważ naruszają zaufanie do systemu ratunkowego i porządkowego. Służby muszą traktować zgłoszenia poważnie, bo zignorowanie prawdziwego alarmu mogłoby mieć tragiczne skutki.

Dlaczego fałszywy alarm jest społecznie szkodliwy?

Fałszywy alarm:

• angażuje służby bez potrzeby,
• generuje koszty,
• może opóźnić pomoc dla innych,
• powoduje chaos,
• może wywołać panikę,
• obciąża system alarmowy,
• zmniejsza zaufanie do zgłoszeń,
• naraża innych na niebezpieczeństwo.

Dlatego nawet jeśli sprawca uważa, że „nic się nie stało”, prawo może ocenić jego zachowanie surowo.

Art. 66 kw a orzecznictwo

Sprawy z art. 66 kw trafiają do sądów, zwłaszcza gdy sprawca nie przyjmuje mandatu, czyn był poważniejszy albo konieczna jest ocena dowodów. Orzecznictwo pokazuje, że ważne są szczegóły: treść zgłoszenia, zamiar sprawcy, realność informacji i faktyczna reakcja organów.

W jednej z dostępnych spraw sądowych wskazywano, że znamieniem warunkującym odpowiedzialność z art. 66 § 1 kw jest wywołanie niepotrzebnej czynności fałszywą informacją lub innym sposobem, co podkreśla znaczenie konkretnego mechanizmu wprowadzenia organu w błąd.

Art. 66 kw a wielokrotne fałszywe zgłoszenia

Szczególnie negatywnie oceniane mogą być sytuacje, w których sprawca wielokrotnie zgłasza fikcyjne zdarzenia. Wtedy zachowanie nie wygląda jak jednorazowy błąd, lecz jak powtarzalne nadużywanie systemu alarmowego.

Co może mieć znaczenie przy wielu zgłoszeniach?

Przy wielokrotnych fałszywych alarmach znaczenie mogą mieć:

• liczba zgłoszeń,
• czas ich trwania,
• treść zgłoszeń,
• zaangażowanie służb,
• wcześniejsze pouczenia,
• motywacja sprawcy,
• skutki dla działania służb,
• wcześniejsza karalność za podobne czyny.

W 2025 roku media prawnicze opisywały sprawę dotyczącą wielu fałszywych alarmów, w której analizowano między innymi granice kary grzywny przewidzianej w art. 66 § 1 kw. Źródło wskazywało, że sankcja tego przepisu obejmuje areszt, ograniczenie wolności albo grzywnę do 1500 zł.

Art. 66 kw a różnica między fałszywym alarmem i nieuzasadnionym zgłoszeniem

W języku potocznym często mówi się o „nieuzasadnionym zgłoszeniu”. Prawnie trzeba jednak zachować precyzję. Nie każde zgłoszenie, które ostatecznie nie potwierdziło zagrożenia, jest fałszywym alarmem.

Niepotwierdzone zgłoszenie

Niepotwierdzone zgłoszenie to takie, w którym służby nie stwierdziły zagrożenia, ale zgłaszający mógł mieć podstawy do obaw. Przykład: ktoś widzi dym, dzwoni po straż, a okazuje się, że to para lub grill. Jeżeli zgłaszający działał rozsądnie, nie powinien być traktowany jak sprawca fałszywego alarmu.

Fałszywe zgłoszenie

Fałszywe zgłoszenie to takie, w którym sprawca świadomie przekazuje nieprawdę lub w inny sposób wprowadza organ w błąd, chcąc wywołać niepotrzebną czynność. To właśnie ta sytuacja jest objęta art. 66 kw.

Art. 66 kw a etyka korzystania ze służb

Przepis ma także wymiar etyczny. System ratunkowy działa po to, by chronić ludzi. Nadużywanie go dla żartu, zemsty albo wygody jest nieodpowiedzialne. Każdy fałszywy alarm może sprawić, że ktoś inny będzie czekał na pomoc dłużej.

Odpowiedzialność obywatelska

Odpowiedzialne korzystanie z numerów alarmowych oznacza:

• zgłaszanie realnych zagrożeń,
• nieblokowanie linii,
• nieangażowanie służb w konflikty prywatne bez podstaw,
• nieużywanie alarmów jako żartu,
• edukowanie dzieci, kiedy dzwonić po pomoc,
• reagowanie, gdy ktoś nadużywa numerów alarmowych.

Art. 66 kw w praktyce SEO

Fraza artykuł 66 kw jest często wyszukiwana przez osoby, które otrzymały mandat, zostały wezwane na przesłuchanie, chcą sprawdzić konsekwencje fałszywego alarmu albo szukają aktualnego brzmienia przepisu. Artykuł pozycjonujący się na to hasło powinien odpowiadać na kilka typowych pytań:

• czego dotyczy art. 66 kw,
• jaka kara grozi za fałszywy alarm,
• czy można dostać grzywnę,
• kiedy grozi nawiązka,
• czy fałszywe wezwanie pogotowia jest wykroczeniem,
• czy zgłoszenie w dobrej wierze jest karalne,
• czym różni się wykroczenie od przestępstwa,
• jak bronić się przed zarzutem.

Dlatego najlepszy tekst o art. 66 kw powinien łączyć prosty język z precyzją prawną.

Najważniejsze wnioski o artykule 66 kw

Artykuł 66 kw dotyczy fałszywych alarmów i celowego wprowadzania w błąd instytucji lub organów w celu wywołania niepotrzebnej czynności. To przepis szczególnie ważny przy bezpodstawnym wzywaniu policji, pogotowia, straży pożarnej, straży miejskiej i innych służb.

Najważniejsze informacje są następujące:

• art. 66 kw dotyczy fałszywych alarmów i podobnych zachowań,
• sprawca musi działać ze złośliwości lub swawoli,
• celem sprawcy jest wywołanie niepotrzebnej czynności,
• wprowadzenie w błąd może nastąpić fałszywym alarmem, informacją lub innym sposobem,
• kara to areszt, ograniczenie wolności albo grzywna do 1500 zł,
• przy spowodowaniu niepotrzebnej czynności można orzec nawiązkę do 1000 zł,
• zgłoszenie dokonane w dobrej wierze nie powinno być utożsamiane z fałszywym alarmem,
• poważniejsze przypadki mogą wykraczać poza wykroczenie i być oceniane jako przestępstwo.

FAQ

Co oznacza artykuł 66 kw?

Artykuł 66 kw oznacza art. 66 Kodeksu wykroczeń. Dotyczy fałszywych alarmów oraz wprowadzania w błąd instytucji użyteczności publicznej albo organów ochrony bezpieczeństwa, porządku publicznego lub zdrowia w celu wywołania niepotrzebnej czynności.

Jaka kara grozi za art. 66 kw?

Za wykroczenie z art. 66 kw grozi kara aresztu, ograniczenia wolności albo grzywna do 1500 zł. Jeżeli wykroczenie spowodowało niepotrzebną czynność, sąd może dodatkowo orzec nawiązkę do 1000 zł.

Czy fałszywe wezwanie policji to art. 66 kw?

Tak, może to być wykroczenie z art. 66 kw, jeżeli sprawca ze złośliwości lub swawoli wprowadza policję w błąd, chcąc wywołać niepotrzebną interwencję.

Czy fałszywe wezwanie pogotowia jest wykroczeniem?

Tak. Celowe, fałszywe wezwanie pogotowia może stanowić wykroczenie z art. 66 kw i skutkować karą aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny do 1500 zł, a przy spowodowaniu niepotrzebnej czynności również nawiązką.

Czy fałszywy alarm pożarowy podlega pod art. 66 kw?

Tak, fałszywe zgłoszenie pożaru może podlegać pod art. 66 kw, jeżeli spełnione są przesłanki przepisu. W poważniejszych przypadkach możliwa jest także ocena na podstawie przepisów karnych.

Czy zgłoszenie w dobrej wierze może być ukarane?

Co do zasady art. 66 kw dotyczy celowego wprowadzania w błąd ze złośliwości lub swawoli. Jeżeli ktoś zgłosił zdarzenie w dobrej wierze, bo miał realne podstawy obawiać się zagrożenia, nie powinno się tego automatycznie traktować jako fałszywego alarmu.

Co oznacza „ze złośliwości lub swawoli”?

Złośliwość oznacza działanie z chęcią dokuczenia, zaszkodzenia lub wywołania niepotrzebnej reakcji. Swawola oznacza lekkomyślne działanie dla żartu, zabawy albo popisu. Obie formy wskazują na nieakceptowany motyw sprawcy.

Co to jest niepotrzebna czynność?

Niepotrzebna czynność to zbędne działanie instytucji lub służb wywołane fałszywą informacją, na przykład wyjazd patrolu, karetki, straży pożarnej, ewakuacja albo sprawdzenie fikcyjnego zgłoszenia.

Czy za art. 66 kw można dostać nawiązkę?

Tak. Jeżeli wykroczenie spowodowało niepotrzebną czynność, sąd może orzec nawiązkę do wysokości 1000 zł.

Czy art. 66 kw dotyczy numeru 112?

Tak, jeżeli ktoś celowo fałszywie zawiadamia służby przez numer 112 i chce wywołać niepotrzebną czynność, może odpowiadać z art. 66 kw.

Czy dziecko może ponieść konsekwencje za fałszywy alarm?

Tak, ale w przypadku osoby nieletniej sprawa może być rozpoznawana w trybie właściwym dla nieletnich, na przykład przez sąd rodzinny. Konsekwencje zależą od wieku, okoliczności i skutków czynu.

Czy fałszywy alarm zawsze jest wykroczeniem, a nie przestępstwem?

Nie zawsze. Część przypadków może być wykroczeniem z art. 66 kw, ale poważniejsze fałszywe alarmy, zwłaszcza powodujące dużą akcję służb, ewakuację lub zagrożenie dla wielu osób, mogą być analizowane także jako przestępstwo.

Czy można odmówić przyjęcia mandatu za art. 66 kw?

Tak. Odmowa przyjęcia mandatu może spowodować skierowanie sprawy do sądu. W sądzie można przedstawiać argumenty i dowody, na przykład że zgłoszenie było dokonane w dobrej wierze.

Jakie dowody są ważne w sprawie z art. 66 kw?

Ważne mogą być nagrania rozmowy alarmowej, dane telekomunikacyjne, zeznania dyspozytorów, notatki służbowe, monitoring, korespondencja elektroniczna oraz dokumentacja podjętych czynności.

Czy art. 66 kw nadal obowiązuje?

Tak. Art. 66 znajduje się w aktualnym tekście Kodeksu wykroczeń, którego tekst jednolity ogłoszono w Dz.U. 2025 poz. 734.